Stage Beauty

[filmfocus]

door Bart-René Thiel

Het is moeilijk te geloven, maar er was een tijd dat alleen mannen een vrouwenrol mochten spelen. Ned Kynaston (Billy Crudup) heeft deze kunstvorm geperfectioneerd en trekt volle zalen in het 17e eeuwse Londen. Zijn assistente Maria (Claire Danes) adoreert Ned en wanneer hij op het toneel staat, doet zij hem stiekem na in de coulissen. Haar droom is om ook op het toneel te staan en wanneer ze die kans krijgt, grijpt ze die met beide handen aan. Ned is verbolgen met jaloezie als hij merkt dat Maria volle zalen trekt en haalt alles uit de kast om haar tegen te werken.

Zijn snode plannen hebben echter een omgekeerd effect als hij koning Charles II (Rupert Everett) vertelt over Maria. De koning is zeer gecharmeerd van Maria's vertolking en na een aanvaring met Ned zorgt Charles' maîtresse er zelfs voor dat de koning de wet omkeert. Vanaf dat moment mogen alleen vrouwen vrouwenrollen spelen. Hierop raakt Ned al snel aan lager wal.

Mannen die vrouwen spelen, vrouwen die mannen spelen, dit was eerder al een inspiratiebron voor een film, namelijk 'Shakespeare in Love'. Ook hier mochten vrouwen niet op het toneel staan. Het grote verschil met 'Stage Beauty' is dat de laatste het onderwerp serieus neemt. De komische Oscarwinnaar vertelde nogal lichtvoetig over deze periode van verandering in de toneelwereld, terwijl het behoorlijk ingrijpend geweest moet zijn.

Ned heeft vanaf zijn kinderjaren geleerd hoe hij een vrouw moet zijn. Hierdoor is hij in zijn privé-leven volstrekt in de war. De vraag of hij homoseksueel is, wordt gelukkig niet beantwoord. Je krijgt daarvoor in de plaats een realistischer beeld van seksualiteit uit die tijd. De mannen zagen en gedroegen zich in het dagelijks leven heel vrouwelijk en zolang er niet hardop over gesproken werd was het doodnormaal om seks met mannen te hebben.

'Stage Beauty' vertelt niet alleen het verhaal over de revolutie op het toneel, maar ook de grote verandering op het gebied van het acteren zelf. Deze verandering werd echter pas in de jaren vijftig van de vorige eeuw bekend in Hollywood, mede door acteurs als Marlon Brando. 'The method', zoals deze door Stanislawski geïntroduceerde vorm van acteren zou worden genoemd, is een techniek waarbij je de rol niet speelt, maar bent. Het is erg knap hoe de makers dit verwerken in het verhaal. Het effect van deze vorm van acteren is enorm. De gehele film zie je de oude manier van acteren, ook off-stage, die afstandelijk is met een voelbare spanning. Als aan het einde 'the method' aan bod komt en wordt toegepast, ben je net als het toneelpubliek totaal verbijsterd.

Het is duidelijk dat 'Stage Beauty' gebaseerd is op een toneelstuk. De teksten komen jammer genoeg niet altijd duidelijk over. Dit komt grotendeels door de soms erbarmelijke cameravoering. Vaak te afstandelijk en te kil om de emoties die uit de teksten voortkomen over te brengen bij de kijker. De sets zijn mooi, maar meer geschikt voor een theater dan het witte doek. Dit neemt niet weg dat de film de moeite waard is. Wanneer je van een degelijk drama houdt met een vleugje erotiek en een flinke dosis humor is 'Stage Beauty' een aanrader.

[carlak]

had inderdaad meer het gevoel naar een toneelstuk te kijken dan een film. Daarbij opgeteld dat ik ook nog eens geen fan ben van kostuumdrama, komt mijn waardering niet hoger dan 2,5...