Cannes interview: Bennett Miller wint Beste Regie met Foxcatcher

Geplaatst op 28 mei 2014 12:34 in Interview, Cannes Robbert Blokland

Na Capote en Moneyball is regisseur Bennett Miller terug met Foxcatcher. In dit biografische drama speelt Channing Tatum een worstelkampioen die in zee gaat met een excentrieke miljonair, vertolkt door Steve Carell. Film1 ontmoette de regisseur in Cannes, waar hij op de slotavond de prijs voor Beste Regisseur - de Prix de la mise en scène - won.


Regisseur Bennett Miller in Cannes
Foxcatcher is op waarheid gebaseerd. Hebben jullie contact gelegd met de familieleden van de betrokkenen?
"We hebben wel contact gehad met Mark Schultz, de Olympische worstelkampioen die Channing Tatum speelt. Hij is ook op de set geweest om Channing te helpen met zijn rol. De familie van John du Pont hebben we alleen gesproken toen we het project hadden aangekondigd. Daarna zijn ze er niet meer bij betrokken geweest."

Jullie mochten niet draaien op het landgoed van John du Pont. Hoe hebben jullie toch een geschikte locatie gevonden waar jullie mochten draaien?
"We hadden er op ingezet om echt te draaien op Du Pont Country, net buiten Philadelphia. Maar toen de familie weigerde mee te werken, waren we gedwongen een alternatieve plek te vinden. We hebben geluk gehad: we kwamen in contact met een soortgelijke rijke familie in het gebied ten westen van Philadelphia, die graag met ons in gesprek wilde over de film. Zij bleken groot fan te zijn van Moneyball, mijn vorige film, en zegden daarom gelijk al hun medewerking toe. Dat was een enorme geste: er was nog nooit zelfs maar een fotograaf op hun landgoed van 17.000 hectare geweest. En ze hoefden er bijna geen geld voor te hebben. We hadden ons geen betere en mooiere locatie kunnen indenken."

Geluid speelt een heel belangrijke rol in de film: over elk blaadje of vogeltje dat je wel of niet hoort is nagedacht. Kan je daar wat meer over vertellen?
"Ik ben blij dat dat opgevallen is. Het is niet mijn stijl om verhalen in louter dialogen vorm te geven. Ik vertel geen verhaal, ik ben veel meer aan het observeren. Ik probeer in de film een context te creëren die de kijker hopelijk laat voelen wat er ondertussen allemaal met de personages gebeurt. De meeste emoties in Foxcatcher, met name de in de vriendschap tussen Mark en John, worden niet uitgesproken. Er zit enorm veel onderdrukte mannelijke non-communicatie in dit verhaal. Elke scène is slechts het tipje van de ijsberg. Ik probeer het publiek mee te slepen door beter te kijken en te luisteren naar deze gekwelde mensen, naar wat ze bezig houdt. Dan zie je wat je anders misschien niet had gezien. Geluid is een heel belangrijk middel om die gevoelens bij het publiek over te brengen. Het is een van de meest ondergewaardeerde kunstvormen binnen het maakproces van een film."

De teaser van Foxcatcher

Net als Philip Seymour Hoffman in Capote gaat nu ook weer Steve Carell volledig op in het personage van John du Pont. Hoe weet jij toch elke keer dat optimale effect uit je acteurs te halen?
"Ik praat daar liever niet over: als ik aan Philip terug denk, word ik altijd emotioneel. Veel meer dan ik zou willen als ik tegenover een grote groep journalisten zit. Eigenlijk zou je die vraag ook aan de acteurs moeten stellen. Zij kiezen ervoor om met mij in zee te gaan en hun volledige vertrouwen in mij te leggen. Dat is een basis waarmee je op de set kan werken. Steve lijkt eigenlijk helemaal niet op John du Pont. Maar toch was ik er meteen bij het eerste gesprek van overtuigd dat hij die rol moest en kon spelen. Hoewel het een rol is die natuurlijk heel ver buiten zijn comfort zone ligt. Sterker nog: ik had nog nooit iets van Steve gezien op basis waarvan ik zou kunnen vermoeden dat hij deze rol aan had gekund. We hadden een goed gesprek, en hij stelde bereid te zijn zich helemaal aan de rol en mijn manier van werken over te geven. Ik kan het maar beter niet uitleggen."

Maar in hoeverre stuur jij ze op de set nog bij dan?
"Nauwelijks. Ze doen van tevoren hopelijk goed hun werk, lezen en kijken genoeg over hun personage. Maar verder laat ik ze redelijk vrij op de set: pakweg vijftig procent van alle dialogen zijn geïmproviseerd. Mijn acteurs moeten ook durven los te gaan daarin. In zulke gevallen spreken we even heel kort de scène voor en zien we tijdens het draaien wel waar het schip strandt."

Channing Tatum en Steve Carell in Foxcatcher

De film lijkt ook het thema aan te snijden van het verval van Amerika. Is dat iets dat je er bewust in gestopt hebt?
"Het is geen politieke film: ik neem heel bewust over niets of niemand een moreel oordeel in. Toen ik dit verhaal voor het eerst las, was ik helemaal perplex. Ik heb oprecht nog nooit een verhaal als dit gehoord namelijk. Het is zo veelzijdig en gelaagd: het is bizar en absurdistisch en grappig, maar ook gruwelijk en vreselijk. Toch zitten er in dat rare verhaal wel verschillende thema's, die ook voor de gewone kijker heel vertrouwd aanvoelen. Thema's die groter zijn dan dit verhaal zelf. En die je dus ook op Amerika kan toepassen, maar net zo goed op heel veel andere plekken in de wereld. Ik kijk naar de wereld door een microscoop en probeer in film te vertalen wat ik zie."

Het verhaal gaat onder meer over kwetsbaarheid. Wilde je daar heel bewust iets over zeggen?
"Ik denk dat ieder mens zich kwetsbaar voelt. Maar het kan wel verschillen hoe bewust we ons daarvan zijn. Ik denk dat Mark en John niet vaak stilstaan bij hun eigen kwetsbaarheid. En daarom zien ze ook niet aankomen wat ze te wachten staat, hoe hun vriendschap zal eindigen. Ik durf niet te zeggen of wij hun kwetsbaarheid wel zouden zien als wij de uitkomst van het verhaal niet kenden. Maar dat kan natuurlijk niet meer: wij weten in principe wat er gaat gebeuren, want het verhaal is op waarheid gebaseerd. Dat gold ook voor Capote. Je kunt niet meer naar zijn leven kijken zonder dat je weet hoe het met hem afliep."

Channing Tatum, Steve Carell, regisseur Bennett Miller en Mark Ruffalo tijdens de première in Cannes

Foxcatcher draait vanaf 19 februari 2015 in de Nederlandse bioscopen.
Lees ook het interview met hoofdrolspelers Channing Tatum en Steve Carell

Op Film1 is Channing Tatum te zien in de komedie 10 Years en in de thriller Side Effects.